Wst ęp, czyli o potrzebie dobrego oprogramowania „obywatelskiego komputera”.         5

I. POLITOLOGIA: NAUKA O POLITYCE         11

1. Nie ma jednej politologii         13

Politologia czy nauki polityczne?         13

Wyjaśniamy to, co jest…        15

…przewidujemy to, co będzie         16

…i najczęściej się mylimy!         17

Naśladujemy Ateńczyków         17

2. „Wredna polityka” i „polityczny kawaler”.        18

Co to jest „polityka”?        18

Mnie to nie interesuje.        20

„Polityk” i „demagog”         21

3. Państwo – władza – suwerenność.         23

Państwo         23

Władza.         27

Czy władzy należy się bać?.         28

Ile tych władz.         29

Suwerenność wewnętrzna.         29

Suwerenność zewnętrzna.        30

Legitymizacja władzy.         30

PRZYPISY.         32

II. POLITYKA: ZASADY I INSTYTUCJE.         35

1. Państwo – obywatelstwo – naród.         37

Funkcje państwa.         37

Ogół czy elita?        38

Racja stanu.        39

Równowaga.        40

Obywatelstwo.        41

Naród         42

Społeczeństwo.         44

Społeczeństwo obywatelskie.        44

2. Ustrój państwa.         46

2.1. Pojęcia i reguły         46

Ustrój państwa.         46

„Klucze władzy”         46

Struktura terytorialna         48

Państwo jednolite.        48

Federacja.         48

Konfederacja.         49

Jedynowładztwo, oligarchia, demokracja.         50

Reżim polityczny         53

Demokracja         54

Autorytaryzm         55

Totalitaryzm.        57

Jeszcze o demokracji         58

Konstytucja         60

Monarchia, republika, podział władz.        61

Republika prezydencka.        63

2.2. Podstawy ekonomiczno-społeczne         64

Skąd przychodzisz elito?         64

Plemię i państwo         65

Właściciele ziemi.         66

Właściciele kapitału.         67

„Dysponenci przemocy”         68

A jeżeli wygrają „niewłaściwi”?         69

2.3. Instytucje.         70

Władza ustawodawcza         71

Izba wyższa i niższa.         72

Kogo reprezentuje poseł?        73

Ile poseł powinien zarabiać?         74

Jak poseł pracuje?        74

Czy poseł powinien mieć immunitet?        75

Wybory         76

Władza wykonawcza         78

Władza sądownicza i kontrolna.         81

Władza finansowa.         82

…i medialna.         82

„Służby”.        83

Kto ważniejszy?        84

3. Prawa człowieka.         85

Osoba – jednostka.         85

Człowiek – obywatel         86

Prawa polityczne         86

Prawa ekonomiczne        88

Prawa solidarnościowe         89

4. Polityka zagraniczna.         91

Stosunki międzynarodowe         91

Polityka międzynarodowa.         91

Wojna         94

PRZYPISY        95

III. POLITYKA: IDEE         99

Wprowadzenie o partiach         101

Partie polityczne…         101

…ich programy         102

… i finanse         103

1. Konserwatyzm.         105

Prawica         105

Konserwatyści „bierni” i „pozytywni”.        106

Idee konserwatywne.         107

2. Liberalizm.         112

Liberalizm polityczny.         112

Partie systemowe i antysystemowe.        115

Liberalizm ekonomiczny         115

Libertarianizm.         117

Czy liberalizm jest ideą prawicową?        118

Ilu liberałów jest na świecie?        120

Liberalizm obyczajowy.        121

3. Chrześcijańska demokracja.        124

Centrum         124

Idee chadeckie.        124

4. Socjaldemokracja.         128

Lewica.        128

„Wolność, równość i braterstwo”        129

Od jakobinów do socjalistów         130

Socjalizm, komunizm, socjaldemokracja.        132

Idee socjaldemokratyczne         134

5. Nacjonalizm         136

Nacjonalizm, to…        136

Czy samo zło?        137

A może coś dobrego?         138

Nacjonalizm a patriotyzm         139

Patriotyzm „krajowy”         140

Szowinizm         140

6. Faszyzm.         142

Faszyzm włoski         143

Faszyzm niemiecki.         145

Czy faszyzm jest ideą prawicową?         149

Zdrowie i choroba         151

7. Komunizm         153

Realny socjalizm – geneza.         153

Realny socjalizm – praktyka.         154

Bez wyzysku?         157

Co dalej?         159

Faszyzm i komunizm         160

8. Nowa lewica         162

„Rewolucyjny bukiet”         162

Najważniejsze są elity         162

Postulaty nowej lewicy         164

PRZYPISY         171

IV. POLITYKA HISTORYCZNIE         179

1. Mocarstwa – systemy         182

Mocarstwo         182

System polityczny         182

Mocarstwa XVI wieku.         183

System westfalski         185

System polityczny XVIII wieku.         187

System wiedeński         190

System wersalski.         195

System jałtański         199

Czy XX wiek był naprawdę taki zły?         203

Jesień Ludów.         204

Świat współczesny.         207

2. Miejsce Europy w świecie         210

„Europa” czyli co…?         210

Początki Europy         211

„Przyspieszenie” Europy.         213

Europa na „równi pochyłej”         215

Integracja europejska         216

Szanse integracji         217

Instytucje europejskie         220

Czy ktoś potrafi się w tym połapać?        223

Deficyt demokracji.         223

3. Miejsce Polski w Europie         225

„Wieczny kłopot”         225

Megalomania czy kompleks niższości?         226

Które miejsce w lidze?         227

„Wybieram przyszłość”         228

Między Niemcami a Rosją.         228

Pod cesarskim zwierzchnictwem         229

Prusacy, Saksończycy i inni         233

„Indianie Europy”         234

Wracamy do Ottonów?        235

Rosja a Polska         237

Między Niemcami a Rosją, ciąg dalszy         240

Trochę optymizmu, proszę!         243

Polska Piastowska i Polska Jagiellońska         243

Dawna Rzeczpospolita – sukces czy chybiony projekt?         245

Polska pojałtańska         248

PRZYPISY         250

V. POLITYKA PRAKTYCZNIE.         257

1. „Wirtual” – „real”         259

Wirtual albo matriks         259

„Real” musi zwyciężyć         260

W poszukiwaniu „pijaru”         261

Metody manipulacji         262

Kłamstwo, ale „ideowe”.         265

Poprawność polityczna.         269

2. Trzy realne władze w procentach         272

„Powiesić drani!”         272

„Obywatelskie prawo jazdy”         272

Jak to wszystko działa?         273

Co z tymi procentami?         276

3. Postpolityka: demokracja czy anarchia?        279

Postpolityka?        279

„Postpolityczna” demokracja         281

Ofiary i gnębiciele         284

Problem autorytetu.         285

Wielokulturowość         286

Państwo prawa czy prawników?        286

Bezradność wobec zła         288

Anarchizacja i dekadencja.         290

Koniec polityki?         292

PRZYPISY         294

Gdzie szukać dalszej wiedzy?         297