Publikacja ukazuje dramatyczne zmagania Kościoła z systemem komunistycznym w latach 1945-1956 na terenie archidiecezji krakowskiej. Z jednej strony pełna heroizmu postawa kard. A.S. Sapiehy i jego następców wobec "nowej władzy", z drugiej próby rozbijania Kościoła od wewnątrz przez partię i organa bezpieczeństwa. Książka ukazuje kulisy procesu Kurii krakowskiej oraz podejmowane przez władze próby przejęcia steru rządów archidiecezją. W wymiarach rzeczywistości parafialnej, męczeństwu duchowieństwa niosącego posługę duszpasterską towarzyszyło równocześnie autentyczne wsparcie wiernych.
Z tej atmosfery walki o "rząd dusz" wyłania się postać młodego duszpasterza studentów - ks. Karola Wojtyły. To wszystko sprawia, że lektura porusza i nie pozwala zapomnieć o cenie, jaką przyszło zapłacić Kościołowi za wierność swej misji.
Opracowanie jest jedną z pierwszych prac szczegółowo omawiających represje komunistyczne oraz wysiłki lokalnego Kościoła starającego się wypełnić misję nauczania i zapewnienia wiernym posługi sakramentalnej w powojennej rzeczywistości.
(z recenzji ks. prof. dr hab. Jan Szczepaniak, dziekana Wydziału Historii i Dziedzictwa Kulturowego Uniwersytetu Papieskiego w Krakowie)
Wst
ęp 9
Rozdział I Władze partyjno-państwowe i ich ingerencje w zarząd archidiecezją krakowską (1945-1956) 19
1 Struktury kompetentnych władz państwowych zajmujących się Kościołem w województwie krakowskim 21
A Władze partyjne 21
B Organa administracyjne 29
C Aparat bezpieczeństwa 39
2 Metropolita Adam Stefan Sapieha a władze komunistyczne: wymuszona koegzystencja (1945-1951) 51
3 Abp Eugeniusz Baziak i proces kurii krakowskiej (1951-1953) 78
4 Archidiecezja pod zarządem wikariusza kapitulnego bp Franciszka Jopa oraz wikariuszy generalnych (1952-1956) 104
Rozdział II Utrudnienia w duszpasterstwie zwyczajnym 135
1 Kaznodziejstwo, misje oraz rekolekcje jako przejaw wrogiej działalności kleru” 136
2 Ograniczenia w posłudze sakramentalnej 148
3 Eliminacja procesji i pielgrzymek jako element budowy modelu Kościoła zakrystiowego” 181
Rozdział III Uniemożliwianie rozwoju duszpasterstw specjalistycznych 211
1 Likwidacja stowarzyszeń jako forma przeciwdziałania duszpasterstwu wśród młodzieży 212
2 Inwigilacja duszpasterstwa studentów 246
3 Utrudnienia w tworzeniu i rozwijaniu duszpasterstwa wśród robotników 259
Rozdział IV Laicyzacja szkolnictwa 272
1 Organizacja nauczania religii i szkoły katolickie na terenie archidiecezji 273
2 Usuwanie religii ze szkół publicznych, represje wobec szkół katolickich i katechetów 285
3 Proces stopniowej laicyzacji wychowania 317
Rozdział V Ograniczanie działalności charytatywnej 355
1 Działalność Związku Diecezjalnego Caritas” w latach 1945-1950 357
2 Przejęcie Caritasu” przez władze państwowe 377
3 Placówki opiekuńczo-wychowawcze i lecznicze pod zarządem państwowego Caritasu” 400 Zakończenie 424
Aneks 429
Spis tabel 449
Wykaz skrótów 451
Bibliografia 455
Indeks osobowy 480
Indeks kryptonimów i pseudonimów 493
Indeks geograficzny 495