WPROWADZENIE 9
1. FILOZOFICZNE UJĘCIE PROBLEMU UMYSŁ – CIAŁO ..... 19
1.1. Stany mentalne i fizykalne ..... 19
1.2. Kilka określeń terminologicznych ..... 23
1.3. Umysł – ciało: oddziaływanie przyczynowe ..... 27
1.4. Proponowane rozwiązania ..... 32
2. DUALIZM 38
2.1. ARYSTOTELES a problem psyche – physis ..... 38
2.1.1. Zasada życia, jedności i ruchu ..... 39
2.1.2. Dusza jako forma ..... 41
2.2. KARTEZJAŃSKI dualizm interaktywny ..... 45
2.2.1. Dwie substancje ..... 46
2.2.2. Mechanicystyczne rozumienie ciała ..... 47
2.2.3. Podsumowanie ..... 50
2.3. Dualizm współczesny – J. ECCLES ..... 52
2.3.1. Ewolucja świadomości ..... 53
2.3.2. Interakcja umysł – ciało ..... 55
2.3.3. Podsumowanie ..... 57
3. MIĘDZY DUALIZMEM A MATERIALIZMEM ..... 61
3.1. Cudze stany psychiczne – teoria analogii ..... 61
3.2. Pluralizm gier językowych – L. WITTGENSTEIN ..... 66
3.2.1. Zadania filozofii ..... 67
3.2.2. Myślenie i mówienie ..... 69
3.2.3. Krytyka dualizmu język – myślenie ..... 73
3.2.4. Między funkcjonalizmem a teoriami identyczności ..... 77
3.2.5. Predykaty mentalne ..... 81
3.2.6. Prywatność zjawisk umysłowych (DF, §§ 281-287) ..... 83
3.2.7. Podsumowanie ..... 88
3.3. Analizy językowe – G. RYLE ..... 89
3.3.1. Dualizm językowy ..... 90
3.3.2. Pomyłka kategorialna ..... 92
3.3.3. Podsumowanie ..... 96
4. WSPÓŁCZESNY MATERIALIZM REDUKCJONISTYCZNY ..... 98
4.1. Behawioryzm logiczny ..... 98
4.1.1. Potoczne wypowiedzi językowe ..... 98
4.1.2. Gesty i ruchy ..... 100
4.1.3. Krytyka behawioryzmu logicznego – K. AJDUKIEWICZ ..... 102
4.2. Teoria identyczności typów ..... 103
4.2.1. Identyfikacja nomologiczna ..... 105
4.2.2. Teoria identyczności – argumenty za i przeciw ..... 108
4.2.3. Podsumowanie ..... 110
4.3. Materializm eliminacyjny ..... 111
4.3.1. PAUL FEYERABEND ..... 112
4.3.2. WILLARD VAN ORMAN QUINE ..... 113
4.3.3. PAUL M. CHURCHLAND ..... 117
4.3.4. Podsumowanie ..... 119
4.4. Funkcjonalizm ..... 121
4.4.1. Uniwersalność funkcjonalizmu ..... 124
4.4.2. Funkcjonalizm versus teorie redukcjonistyczne ..... 127
4.4.3. Mocny i słaby funkcjonalizm – pytanie o redukcję ..... 130
4.4.4. Problem świadomości – qualia ..... 133
4.4.5. Podsumowanie ..... 135
4.5. Koneksjonistyczne i modularne teorie umysłu ..... 136
4.5.1. Koneksjonizm ..... 137
4.5.2. Modularyzm ..... 141
4.5.3. Podsumowanie ..... 146
5. MATERIALIZM NIEREDUKCJONISTYCZNY ..... 149
5.1. Monizm anomalny – D. DAVIDSON ..... 149
5.1.1. Ontologia zdarzeń ..... 152
5.1.2. Krytyczna ocena monizmu anomalnego ..... 154
5.1.3. Podsumowanie ..... 157
5.2. Teorie superweniencji ..... 157
5.2.1. Typy współzmienności ..... 159
5.2.2. Superweniencja globalna, słaba i mocna ..... 160
5.2.3. Superweniencja logiczna i nomologiczna ..... 163
5.2.4. Podsumowanie ..... 165
5.3. Teorie emergencji ..... 166
5.3.1. Wstęp ..... 166
5.3.2. Rys historyczny ..... 167
5.3.3. Właściwości emergentne ..... 170
5.3.4. Emergentyzm R. SPERRY’ego ..... 171
5.3.5. Typy emergencji ..... 173
5.3.6. Podsumowanie ..... 177
6. WOLNA WOLA ..... 179
6.1. Determinizm: kompatybilizm – niekompatybilizm ..... 180
6.2. Determinizm kontra indeterminizm: współczesne debaty ..... 182
6.2.1. Wolność podejmowania decyzji ..... 183
6.2.2. Eksperymenty B. LIBETA ..... 183
6.2.3. Interpretacje wyników uzyskanych w eksperymentach LIBETA ..... 186
6.2.4 Eksperyment P. HAGGARDA i M. EIMERA ..... 189
6.3. Podsumowanie ..... 190
7. ŚWIADOMOŚĆ ..... 192
7.1. Argument z zombi ..... 193
7.2. Umysł zjawiskowy i psychologiczny ..... 195
7.3. Qualia ..... 197
7.3.1. Niewyrażalność (nieintencjonalność) qualiów – C.I. LEWIS ..... 197
7.3.2. Intencjonalność qualiów – M. TYE ..... 200
7.3.3. Qualia jako własności biologiczne – J. SEARLE ..... 202
7.3.4. Iluzoryczność qualiów – D. DENNETT ..... 205
7.4. Neuronaukowa naturalizacja świadomości ..... 210
7.4.1. Zadziwiająca hipoteza – F. CRICK i CH. KOCH ..... 210
7.4.2. Ja z wiru – R.R. LLINÁS ..... 214
7.4.3. Podsumowanie ..... 216
7.5. Zagadkowość świadomości ..... 217
7.5.1. Subiektywność ..... 218
7.5.2. Poszukiwanie nowych metod badawczych ..... 221
UWAGI KOŃCOWE ..... 223
BIBLIOGRAFIA ..... 230
INDEKS POJĘĆ ..... 247
INDEKS NAZWISK ..... 253