WSTĘP ..... 6

Rozdział I ..... 15

DEMOKRACJA DELIBERATYWNA – PODSTAWOWE

KATEGORIE I ICH HISTORYCZNE ŹRÓDŁA ..... 15

Rozdział II ..... 41

DWIE TRADYCJE NAMYSŁU NAD POLITYKĄ DELIBERATYWNĄ ..... 41

1. Demokracja deliberatywna jako rozumnie urządzona demokracja konstytucyjna ..... 41

1.1. Deliberacja i rozumność– zarys problemu ..... 41

1.2. Rozum publiczny – wstępny problem eksplikacji ..... 46

1.3. Polityka deliberatywna i polityczna metakoncepcja rozumności ..... 55

1.4. Granice tego, co polityczne a przedmiot rozumnej debaty ..... 71

1.5. Demokracja deliberatywna a kontraktualizm ..... 79

1.6. Częściowy konsens i Humowskie inspiracje ..... 84

2. Radykalnie demokratyczne państwo prawa, czyli

proceduralna polityka deliberatywna ..... 95

2.1. Racjonalnośćkomunikacyjna a racjonalność społecznego ładu ..... 95

2.2. Demokracja, moralność, praworządność 110

2.3. Wizja dwutorowej polityki deliberatywnej ..... 117

2.4. Racjonalnośćpublicznej debaty i bezsilność władzy komunikacyjnej ..... 127

3. Rozum i ład polityczny w modelach demokracji

deliberatywnej Rawlsa i Habermasa ..... 135

3.1. Liberalny i dyskursowy rozum publiczny – podobieństwa i różnice ..... 135

3.2. Demokracja deliberatywna a dialog międzykulturowy

i prawa człowieka – elementy krytyki z perspektywy

komunitarystycznej oraz prawnonaturalnej ..... 151

3.3. Podsumowanie ..... 185

Rozdział III ..... 190

MIĘDZY LIBERALNYM STATUS QUO

I DYSKURSOWYM RADYKALIZMEM ..... 190

1. Liberalna demokracja deliberatywna i dewaluacja rozumu publicznego ..... 190

1.1. Deliberacja bez rozumu publicznego ..... 190

1.2. Demokracja deliberatywna bez deliberacji ..... 207

1.3. Liberalna demokracja deliberatywna i publiczne uzasadnienie ..... 213

1.4. Silna demokracja i zasadniczo sporny rozum publiczny ..... 223

2. Radykalne odmiany deliberatywnego modelu demokracji ..... 230

2.1. Demokracja jako starcie dyskursów ..... 230

2.2. Demokracja komunikacyjna i eklektyczny rozum publiczny ..... 250

2.3. Radykalna demokracja pluralistyczna i dekonstrukcja rozumu publicznego ..... 271

Rozdział IV ..... 289

PRAGMATYCZNA DEMOKRACJA DELIBERATYWNA ..... 289

1. John Dewey a demokracja deliberatywna ..... 289

2. Koncepcja demokracji Johna Deweya i jej filozoficzne podstawy ..... 294

3. Pragmatyczna demokracja deliberatywna – próby rehabilitacji ..... 323

ZAKOŃCZENIE ..... 340

BIBLIOGRAFIA ..... 348